23/06/2025 
Robot công nghiệp đang ngày càng trở thành một phần không thể thiếu trong các nhà máy hiện đại, góp phần tự động hóa quy trình sản xuất, nâng cao năng suất và đảm bảo chất lượng sản phẩm. Bài viết này sẽ giúp bạn hiểu rõ các loại robot công nghiệp phổ biến hiện nay, phân loại theo chức năng và ứng dụng cụ thể, cùng với phân tích ưu nhược điểm của từng loại. Cùng Bình Dương AEC tìm hiểu ngay!
Phân Loại Robot Công Nghiệp Theo Chức Năng
1. Phân loại robot công nghiệp – Robot Tay Gắp (Articulated Robots)
Robot tay gắp là loại robot công nghiệp phổ biến nhất trên thị trường hiện nay, với thiết kế gồm nhiều khớp nối linh hoạt tương tự như cánh tay người. Cấu trúc này cho phép robot có khả năng xoay, nâng hạ và tiếp cận đa chiều, mang đến độ linh hoạt cao trong không gian làm việc 3D. Robot tay gắp thường có từ 4 đến 7 trục chuyển động, tùy thuộc vào mức độ phức tạp của công việc cần thực hiện.
Robot Tay Gắp
| Ưu điểm | Nhược điểm |
|
|
Ứng dụng chính:
- Hàn điểm và hàn đường trong công nghiệp ô tô
- Lắp ráp các bộ phận trong dây chuyền sản xuất
- Bốc xếp hàng hóa trong nhà máy và kho bãi
- Gia công cơ khí chính xác
Một số model nổi tiếng: FANUC R-2000iC, ABB IRB 6700, KUKA KR QUANTEC, v.v.
2. Phân loại robot công nghiệp – Robot SCARA (Selective Compliance Assembly Robot Arm)
Robot SCARA được thiết kế với khả năng chuyển động nhanh và chính xác trong mặt phẳng ngang, đồng thời có thể di chuyển theo chiều dọc. Đặc điểm nổi bật của robot SCARA là khả năng chịu lực cứng theo trục Z và mềm dẻo theo trục XY, tạo nên tính linh hoạt đặc biệt phù hợp với các công việc lắp ráp. Robot SCARA thường có 4 trục tự do, cho phép chúng thực hiện các thao tác gắp, đặt, xoay với tốc độ cao và độ chính xác tuyệt đối.
Robot SCARA
Ứng dụng chính:
- Gắp và đặt linh kiện điện tử
- Lắp ráp các thiết bị điện tử nhỏ
- Đóng gói sản phẩm nhỏ gọn
- Bốc xếp vật nhẹ với tốc độ cao
Một số model nổi tiếng: Robot SCARA ESTUN ER3-400-SR, Robot SCARA ESTUN ER3-500-SR, Robot SCARA ESTUN ER10-500-SR, v.v.
| Ưu điểm | Nhược điểm |
|
|
3. Phân loại robot công nghiệp – Robot Cộng Tác (Collaborative Robots – Cobots)
Robot cộng tác, hay còn gọi là Cobots, là thế hệ robot hiện đại được thiết kế đặc biệt để làm việc an toàn bên cạnh con người trong cùng không gian làm việc. Khác với robot công nghiệp truyền thống thường phải hoạt động trong khu vực riêng biệt có rào chắn bảo vệ, cobots được trang bị các cảm biến thông minh và hệ thống an toàn tiên tiến giúp nhận biết và tránh va chạm với người. Cobots thường có trọng lượng nhẹ hơn, góc cạnh bo tròn và sử dụng các vật liệu mềm hơn so với robot công nghiệp truyền thống.
Robot Cộng Tác
| Ưu điểm | Nhược điểm |
|
|
Ứng dụng chính:
- Lắp ráp nhẹ trong môi trường làm việc hỗn hợp người-máy
- Kiểm tra chất lượng sản phẩm
- Hỗ trợ sản xuất linh hoạt theo đơn hàng nhỏ
- Nghiên cứu và phát triển sản phẩm
Một số model nổi tiếng: Cobot S3-60, Cobot S5-90, Cobot S10-140, v.v.
4.Phân loại robot công nghiệp – Robot 6 Trục (6-Axis Robots)
Robot 6 trục là loại robot công nghiệp có 6 bậc tự do chuyển động, cho phép chúng thực hiện các thao tác phức tạp với mức độ linh hoạt cao nhất. Sáu trục chuyển động bao gồm: trục đế (quay ngang), trục vai (nâng cánh tay), trục khuỷu (nâng cẳng tay), trục cổ tay 1 (xoay cổ tay), trục cổ tay 2 (ngửa/úp cổ tay) và trục cổ tay 3 (xoay đầu gắp).
Robot 6 trục
| Ưu điểm | Nhược điểm |
|
|
Ứng dụng chính:
- Hàn, cắt và gia công vật liệu
- Lắp ráp các chi tiết phức tạp
- Ứng dụng trong sơn phun, phủ bề mặt
- Đóng gói và xếp hàng
Một số model nổi tiếng: Estun ER12B-1510, Estun ER20B-1760, Estun ER20/10-2000-HI , v.v.
5. Phân loại robot công nghiệp – Robot Cartesian (Robot Tọa Độ Vuông Góc)
Robot Cartesian, còn được gọi là robot tọa độ vuông góc, được thiết kế với cấu trúc đơn giản dựa trên ba trục chuyển động X, Y, Z vuông góc với nhau. Đây là loại robot có cấu trúc đơn giản nhất, thường được sử dụng trong các ứng dụng yêu cầu chuyển động tuyến tính chính xác.
Robot Cartesian
| Ưu điểm | Nhược điểm |
|
|
Ứng dụng chính:
- Máy CNC và máy in 3D
- Hệ thống vận chuyển nội bộ
- Tự động hóa phòng thí nghiệm
- Gia công vật liệu cỡ lớn
Một số model nổi tiếng: Epson EZ Modules, Festo EXCM, IAI ROBO Cylinder, v.v.
6. Phân loại robot công nghiệp – Robot Delta
Robot Delta có thiết kế độc đáo với ba cánh tay song song được gắn vào một nền cố định tại đỉnh, và tất cả kết nối vào một mặt bàn di động ở phía dưới. Cấu trúc này cho phép robot Delta thực hiện các chuyển động cực kỳ nhanh và chính xác trong không gian làm việc 3D. Đặc điểm nổi bật của robot Delta là tốc độ xử lý cực cao, có thể đạt tới 300 chu kỳ mỗi phút, cùng với độ chính xác tuyệt đối.
| Ưu điểm | Nhược điểm |
|
|
Ứng dụng chính:
- Đóng gói sản phẩm tốc độ cao trong ngành thực phẩm
- Sắp xếp và phân loại sản phẩm nhỏ
- Lắp ráp chính xác trong công nghiệp dược phẩm
- Xử lý các chi tiết nhỏ trong điện tử
Một số model nổi tiếng: ABB FlexPicker, FANUC M-3iA, Omron Adept Quattro, v.v.
7. Phân loại robot công nghiệp – Robot AGV (Automated Guided Vehicle)
Robot AGV (Automated Guided Vehicle) là phương tiện tự hành được thiết kế để vận chuyển hàng hóa, nguyên vật liệu trong môi trường nhà máy, kho bãi mà không cần sự can thiệp của con người. AGV di chuyển theo các đường dẫn xác định bằng dây từ tính, băng quang học, laser hoặc hệ thống định vị tự động. AGV hiện đại được trang bị các cảm biến thông minh giúp chúng tự động tránh chướng ngại vật, nhận diện hàng hóa và tương tác với hệ thống quản lý kho thông minh.
Robot AGV
| Ưu điểm | Nhược điểm |
|
|
Ứng dụng chính:
- Logistics nội bộ trong nhà máy
- Vận chuyển linh kiện giữa các dây chuyền sản xuất
- Quản lý kho tự động
- Vận chuyển hàng hóa trong bệnh viện và trung tâm phân phối
Một số model nổi tiếng: MiR250, KUKA KMP 1500, Omron LD-250, v.v.
Phân Loại Robot Công Nghiệp Theo Ứng Dụng
1. Phân loại robot công nghiệp – Robot Hàn (Welding Robots)
Robot hàn là loại robot công nghiệp chuyên dụng được thiết kế để thực hiện các mối hàn tự động với độ chính xác và chất lượng cao. Các robot này thường được trang bị đầu hàn chuyên dụng và hệ thống điều khiển phức tạp giúp tối ưu hóa quá trình hàn. Robot hàn được ứng dụng rộng rãi trong công nghiệp ô tô, đóng tàu, cơ khí chế tạo và sản xuất các kết cấu kim loại.
Robot Hàn
| Ưu điểm | Nhược điểm |
|
|
Ứng dụng chính:
- Công nghiệp ô tô (hàn khung xe, thân xe)
- Đóng tàu và kết cấu kim loại lớn
- Cơ khí chế tạo và sản xuất thiết bị công nghiệp
- Sản xuất đồ gia dụng kim loại
Một số model nổi tiếng: FANUC Arc Mate 100iD, ABB IRB 1520ID, KUKA KR CYBERTECH, v.v.
2. Phân loại robot công nghiệp – Robot Sơn (Painting Robots)
Robot sơn được thiết kế đặc biệt để thực hiện các thao tác phun sơn tự động với độ đều, mịn và chính xác cao. Chúng được trang bị hệ thống phun sơn chuyên dụng, hệ thống kiểm soát áp suất và lưu lượng sơn, cùng với khả năng lập trình đường đi phức tạp. Robot sơn đóng vai trò quan trọng trong các ngành công nghiệp ô tô, sản xuất thiết bị điện tử và nội thất, nơi yêu cầu lớp sơn phủ đều và chất lượng cao.
Robot Sơn
| Ưu điểm | Nhược điểm |
|
|
Ứng dụng chính:
- Sơn thân vỏ ô tô và xe máy
- Sơn các thiết bị điện tử
- Phủ bề mặt đồ nội thất
- Sơn các chi tiết công nghiệp
Một số model nổi tiếng: Durr EcoRP, ABB IRB 5500, FANUC P-250iB, v.v.
3. Phân loại robot công nghiệp – Robot Kiểm Tra và Đo Lường (Inspection and Metrology Robots)
Robot kiểm tra và đo lường là loại robot công nghiệp được tích hợp các camera độ phân giải cao, cảm biến laser và các thiết bị đo lường chính xác để thực hiện các nhiệm vụ kiểm tra chất lượng sản phẩm một cách tự động. Robot này thường được sử dụng trong các ngành sản xuất điện tử, ô tô và thực phẩm để kiểm tra kích thước, hình dạng, màu sắc, bề mặt và các đặc tính khác của sản phẩm.
Robot Kiểm Tra và Đo Lường
| Ưu điểm | Nhược điểm |
|
|
Ứng dụng chính:
- Kiểm tra linh kiện điện tử
- Đo lường chi tiết trong ngành ô tô
- Kiểm tra chất lượng trong ngành thực phẩm
- Phát hiện lỗi sản xuất trong dây chuyền
Một số model nổi tiếng: Keyence XG-X, Cognex In-Sight, ISRA VISION, v.v.
>> Xem thêm: 10 Ứng dụng robot trong công nghiệp điển hình hiện nay
Bảng So Sánh Các Loại Robot Công Nghiệp
| Loại Robot | Tải trọng | Tốc độ | Độ chính xác | Phạm vi làm việc | Chi phí đầu tư | Độ phức tạp lập trình |
| Robot Tay Gắp | Cao (20-2000kg) | Trung bình | Cao | Rộng | Cao | Cao |
| Robot SCARA | Thấp (5-20kg) | Cao | Rất cao | Hẹp | Trung bình | Trung bình |
| Robot Cộng Tác | Thấp (3-16kg) | Thấp | Trung bình | Trung bình | Trung bình | Thấp |
| Robot 6 Trục | Cao (5-1500kg) | Trung bình | Cao | Rộng | Rất cao | Rất cao |
| Robot Cartesian | Rất cao (đến 3000kg) | Thấp | Rất cao | Giới hạn theo trục | Trung bình | Thấp |
| Robot Delta | Rất thấp (0.5-8kg) | Rất cao | Cao | Nhỏ | Cao | Cao |
| Robot AGV | Cao (100-1500kg) | Thấp | Trung bình | Linh hoạt | Cao | Trung bình |
Kết Luận
Trên đây là phân loại robot công nghiệp với 10 loại cánh tay robot phổ biến nhất mà bạn có thể tham khảo. Việc lựa chọn loại robot công nghiệp phù hợp đóng vai trò quan trọng trong việc tối ưu hóa quy trình sản xuất và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Mỗi loại robot đều có những ưu nhược điểm riêng, phù hợp với từng ứng dụng và môi trường sản xuất cụ thể. Nếu bạn có bất kỳ thắc mắc nào, vui lòng liên hệ Bình Dương AEC qua 0904.584.886 hoặc Zalo OA để được hỗ trợ nhanh nhất!
